Nawiewniki okienne powinny być otwarte przez cały rok, także zimą. Są zaprojektowane do ciągłej pracy jako element wentylacji grawitacyjnej. Ich zamknięcie odcina dopływ świeżego powietrza, co może powodować parowanie szyb, wzrost wilgotności, pleśń i zaburzenia ciągu wentylacyjnego.
Dlaczego nawiewnik powinien działać stale?
Nawiewnik okienny nie jest zwykłą „dziurą w oknie”. To urządzenie, które kontroluje dopływ powietrza z zewnątrz do pomieszczenia. Powietrze trafia najpierw do pokoi i sypialni, a następnie przemieszcza się w kierunku kratek wywiewnych w kuchni, łazience lub toalecie. Tam zużyte i wilgotne powietrze jest usuwane kanałem wentylacyjnym.
Wentylacja grawitacyjna działa prawidłowo tylko wtedy, gdy ma zapewniony zarówno wywiew, jak i nawiew. Szczelne, współczesne okna ograniczają naturalny dopływ powietrza, dlatego zamknięcie nawiewników może przerwać cały obieg. Mikrowentylacja, czyli lekkie rozszczelnienie skrzydła za pomocą okucia, nie jest równoważnym rozwiązaniem. Jej przepływ zależy od warunków i nie jest kontrolowany tak jak w nawiewniku.
Ciągła praca nawiewników pomaga:
- ograniczyć gromadzenie wilgoci i ryzyko rozwoju pleśni,
- zmniejszyć parowanie szyb oraz poprawić jakość powietrza,
- zapewnić dopływ powietrza potrzebny do działania kratek wentylacyjnych,
- zmniejszyć ryzyko odwrócenia ciągu, czyli zasysania powietrza przez kanał wywiewny.
Odwrócenie ciągu może sprawić, że zimne powietrze zacznie napływać przez kratkę w łazience lub kuchni. W określonych warunkach, szczególnie przy urządzeniach spalających paliwo, taki problem wymaga pilnej kontroli instalacji wentylacyjnej i kominowej.
Jak używać nawiewników zimą i latem?
Zimą nie należy zamykać nawiewników tylko dlatego, że na zewnątrz jest zimno. Kontrolowany nawiew powoduje znacznie mniejsze wychłodzenie niż uchylone okno, a jednocześnie ogranicza wilgotność. Suche powietrze łatwiej ogrzać niż wilgotne, dlatego sprawna wentylacja nie musi oznaczać wyższych kosztów ogrzewania.
Latem nawiewniki również mogą pozostać otwarte. Gdy okna są zamknięte, na przykład z powodu hałasu, owadów lub upału, zapewniają stały dopływ powietrza. Przy otwartych oknach ich znaczenie jest mniejsze, ale nie ma potrzeby ręcznego zamykania urządzeń po każdym przewietrzeniu.
Kiedy można przymknąć nawiewnik?
Ręczna ingerencja jest uzasadniona przede wszystkim w sytuacjach wyjątkowych. Ostateczne ustawienie zależy od konstrukcji urządzenia, dlatego nie należy na stałe blokować przepływu bez znalezienia przyczyny problemu.
| Typ nawiewnika | Działanie zimą | Działanie latem |
|---|---|---|
| Higrosterowany | Nie wymaga ręcznej regulacji. Sam reaguje na zmianę wilgotności i ogranicza nawiew, gdy warunki tego wymagają. | Pozostaje w trybie automatycznym. Może zwiększyć nawiew przy wzroście wilgotności w pomieszczeniu. |
| Ciśnieniowy | Powinien pracować stale. Przy silnym wietrze mechanizm ogranicza przepływ, a w niektórych modelach można go dodatkowo przymknąć. | Powinien pozostać otwarty i sam regulować strumień zależnie od różnicy ciśnień. |
| Ręczny | Najczęściej powinien być otwarty. Użytkownik musi samodzielnie pilnować, aby nie ograniczać stałego nawiewu. | Może pozostać otwarty, także przy zamkniętych oknach. Regulacja zależy od potrzeb i warunków w pomieszczeniu. |
Przymknięcie ręcznego nawiewnika może być dopuszczalne podczas:
- ekstremalnie silnego wiatru powodującego uciążliwy napływ powietrza,
- zacinającego śniegu lub deszczu dostającego się do elementu nawiewnego,
- chwilowego zagrożenia zabrudzeniem powietrza zewnętrznego,
- podejrzenia awarii przewodu wentylacyjnego do czasu sprawdzenia go przez fachowca.
Nawiewniki higrosterowane i ciśnieniowe są zwykle praktycznie bezobsługowe. Ich główną zaletą jest to, że domownik nie musi stale decydować, kiedy zwiększyć lub zmniejszyć dopływ powietrza. W przypadku nawiewnika ręcznego trzeba natomiast pamiętać, że zamknięcie na całą zimę pozbawia wentylację dopływu potrzebnego powietrza.
Czy nawiewniki wychładzają mieszkanie?
Nawiewnik dostarcza mniejszą i bardziej kontrolowaną ilość powietrza niż uchylone okno. Montuje się go zwykle w górnej części okna, dzięki czemu chłodne powietrze może wymieszać się z cieplejszym powietrzem w pomieszczeniu, zanim dotrze do strefy przebywania domowników. Nie powinien więc powodować tak gwałtownego spadku temperatury jak długie wietrzenie przez uchylone skrzydło.
Odczuwalny zimny strumień z kratki wentylacyjnej często nie oznacza, że nawiewnik działa zbyt intensywnie. Może wskazywać na brak nawiewu w innym miejscu i odwrócenie ciągu. W takiej sytuacji zamknięcie kolejnego nawiewnika zwykle pogarsza problem. Jeśli mimo otwartych nawiewników utrzymują się zaparowane szyby, wilgoć lub cofanie powietrza przez kratki, trzeba sprawdzić drożność kanałów i działanie całej wentylacji.
Najbezpieczniejsza zasada jest prosta: nawiewniki pozostaw otwarte przez cały rok, a ręcznie przymykaj je tylko chwilowo w wyjątkowych warunkach. W urządzenia higrosterowane i ciśnieniowe zazwyczaj nie trzeba ingerować – ich zadaniem jest samodzielne dostosowanie nawiewu do warunków.
